Khoa học dữ liệu: nền tảng của CMCN 4.0

Ngày 16/8, ĐHQG-HCM đã tổ chức hội thảo “Khoa học dữ liệu trong cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư (CMCN4.0): Thách thức và cơ hội của chúng ta” tại Khu Công nghệ Phần mềm ĐHQG-HCM. Tham dự hội thảo có hơn 200 đại biểu của Sở KHCN, Sở Thông tin và Truyền thông các tỉnh phía Nam, các tổ chức, doanh nghiệp, nhà khoa học và sinh viên. 


                                                                    GS Hồ Tú Bảo báo cáo về  khoa học dữ liệu.
Phát biểu khai mạc Hội thảo, TS Nguyễn Đức Nghĩa, Phó Giám đốc ĐHQG-HCM, giới thiệu tầm quan trọng của khoa học dữ liệu trong xã hội hiện đại. Theo ông, hiện nay mọi vấn đề cuộc sống đều được số hóa và dữ liệu số đang vượt quá khả năng của con người. Những khối dữ liệu khổng lồ và phức tạp được gọi là “Big data”. Quốc gia nào sở hữu làm chủ được những dữ liệu đó là người chiến thắng. 

TS Nghĩa cho biết, trong kỳ thi THPT Quốc gia vừa qua lần đầu tiên số học sinh chọn bài thi khối KHXH nhiều hơn khối KHTN, nhưng ít ai thống kê phân tích được học sinh nông thôn, học sinh thi để tốt nghiệp mới chọn thi khối KHXH. Các thí sinh xét tuyển đại học thì mới thi khối KHTN. Và cũng ít ai thống kê có bao nhiêu thí sinh chọn thi khối KHTN (Lý-Hóa-Sinh) chỉ cần 1,25 để không bị điểm liệt. Những ví dụ đó để thấy khoa học dữ liệu quan trọng như thế nào trong việc làm cơ sở xây dựng các quyết sách về giáo dục cũng như các mảng khác.

Hội thảo đã lắng nghe báo cáo Khoa học dữ liệu trong CMCN 4.0 của GS.TSKH Hồ Tú Bảo, Viện nghiên cứu cao cấp về khoa học và công nghệ Nhật Bản. Theo GS Bảo, khoa học dữ liệu là khoa học dựa trên nền tảng toán học. Người thắng cuộc là người làm chủ được các nguồn dữ liệu lớn, làm cho sản xuất và cuộc sống thông minh, hiệu quả hơn qua trí tuệ nhân tạo và các công nghệ khác. 

GS Bảo cho rằng tất cả các nước trên thế giới dù muốn hay không đều phải đối đầu với CMCN 4.0 nhưng không phải nước nào cũng chọn công nghiệp. Tùy vào từng nước sẽ chọn hướng đi riêng và phát triển thế mạnh của mình. Ví dụ Nhật Bản chọn phát triển xã hội thông minh, Hàn Quốc đầu tư dẫn dắt sự dịch chuyển quốc gia về giáo dục và nghiên cứu với khoa học dữ liệu. Khi CMCN 4.0 bùng nổ, mọi quốc gia đều phải dựa nhiều hơn vào KHCN, vào dữ liệu. Việt Nam có thể chọn nông nghiệp và du lịch thông minh.

Việt Nam nên nhận thức về thời chuyển đổi số và tìm cách vươn lên, không bỏ lỡ cơ hội dù nhiều thách thức. Ở ĐHQG-HCM, các Trường ĐH Bách Khoa, KHTN, CNTT, Quốc Tế nên  đào tạo về khoa học dữ liệu, thống kê toán học; huấn luyện lớp sinh viên có kỹ năng lao động mới, có kiến thức và khát vọng thay đổi. Có thể thí điểm thi đầu vào cao học về khoa học dữ liệu dành cho sinh viên tốt nghiệp mọi ngành nghề.

Sau phần báo cáo, hội thảo tập trung thảo luận các vấn đề liên quan tới khoa học dữ liệu. Đâu là mối đe dọa của cuộc CMCN 4.0, ai là người thắng cuộc, vì sao học thắng cuộc? Việt Nam có nằm trong số đông các nước sẽ thua cuộc không và nếu có thì làm sao vượt ra?

Hội thảo đã phân thích thử về khoa học dữ liệu của Việt Nam với thế mạnh là có kinh nghiệm đào tạo toán học, có đông đảo người làm CNTT trẻ tuổi đầy khát vọng. Điểm yếu của Việt Nam là ít dữ liệu cần cho các ngành nghề, tính thích nghi chưa cao và hạn chế về tiếng Anh. 

Điểm mạnh và hạn chế đó mở ra cơ hội phát triển nhiều ngành nghề với tiến bộ của công nghệ số, kết hợp nhà nước - doanh nghiệp - trường viện, kết hợp trong và ngoài nước hình thành nhiều loại công việc mới. Từ đó đặt ra thách thức về tư duy mới và sáng tạo, làm sao khơi dậy truyền thống và sức mạnh dân tộc, đặc biệt với tuổi trẻ. Việt Nam cần sớm tạo ra nguồn dữ liệu quốc gia và đưa khoa học dữ liệu vào mọi ngành nghề.

Kết thúc hội thảo, các đại biểu đã tham quan Hệ sinh thái khởi nghiệp của Khu Công nghệ Phần mềm và Viện John Von Neumann của ĐHQG-HCM.


Hơn 200 đại biểu tham dự hội thảo.

THÁI VIỆT